شهر، خانه، آرامگاه

مکتب رمزی در معماری آسیای جنوبی و مرکزی

 بررسی معماری در هند مجال و فرصتی برای عقایدی در مورد ارزش های سمبولیک شکل های معماری می دهد که بوسیله مفاهیم شهر، خانه، آرامگاه که با مفاهیم زندگی و جهان به هم پیوسته اند ، اظهار شده است .


 ممکن است که به نظر خواننده ایتالیایی آسان باشد که سنت پیتر ( پیتر مقدس) را به عنوان صحنه جهان، حداقل به عنوان عالم هستی، ببیند که در داخل آن آداب نماز، تاریخ مذهبی را آغاز آفرینش تا زمان رستگاری تکرار می کند. گنبد به عنوان آسمان و اتاق چهار گوش به عنوان جهان سازمان یافته، همانطور که لفظ به وسیله Kosmos Indikopleustes  اظهار شده که جهان چهار گوش بوده، دارای چهار دیوار و گنبد آسمان می باشد. مدل، حاجی صوفیه در استانبول است جائیکه یک موزائیک غیر رمزی ، یک مربع با 15 دایره کوچک حول یک دایره بزگ را نشان می دهد، پایان جنگ جهان، 12 نا نشانه بروج دوازده گانه و 3 تا نشانه عیسی صوفیه و logos(عقل کل).

مشهور است که حداقل مفاهیم معماری برای بنا کردن کلیساها وابسته به مفاهیم جمانی است که سازنده ( بنا) به آن معتقد است- به عنوان مثال کلیسای جامع به سبک معماری گوتیک باید نشانه ای از اورشلیم بهشتی و آسمانی باشد- وساختارهای ساده Bernhard de clarvaux در رد چنین مفاهیمی هستند. اما تشبیه کردن کلیسای جامع به اورشلیم در بهشت در همان حال به معنای تشبیه به کلیسا، کاخ و سرسون است مفهوم باستانی Roma quadrata را به خاطر بسپارید، طرح ایده آل روم به عنوان مرکز جهان.

 این عقیده « مرکزیت زمین » - ممکن است omphalos در دلفش یا درخت جهان در اساطیر آلمان یا کعبه در اسلام که ما را به آسیا می برد. جائیکه عقیده « ماندالا » در بودا ، هند وقبایل ایران باستان مشترک است، باشد وحتی در چین دایره و مربع به عنوان شکل های اصلی برای اشاره به جهان وقوانین  حاکم بر آن می باشند .« یک چهارم دایره » در علوم ریاضی اروپا به عنوان یک امر حل نشدنی شناخته شده است که چیزی جز مفهوم غیر روحانی جهان که بوسیله مربع ودایره به آن اشاره شده نمی باشد. در ادبیات صوفیه آن به شکل تکمیل یک چهارم است به معنای پایان جهان، که بوسیله موضوع ( مربع) و روح( دایره) بنا شده است.

در زمان اجداد قدیمی سانسکریت، آتش  باید در آنشدان مربع شکل- که بوسیله انسان ساخته می شد- می سوخت و زن دریک آنشدان گرد کار می کرد. نتیجه این است که در اواخر عصر برنز- در مراسم تدفین در تولچار( تاجیکستان جنوبی) مردان در آنشدان- های مربع و زنها در نوع گرد آن سوزانده می شدند.

مکتب رمزی مشابه ای در معماری یونان Mykenaian متداول بود. در محوطه سلطنتی مرکز یک آنشدان کرد در یک هال مربع در دادگاه سلطنتی بود.

چنین مواردی، مثل قبور بیشکنت، که استفاده از مربع ودایره به عنوان سمبل به حداقل هزاره دوم قبل از میلاد برمی گردد. یک حفاری در افغانستان شمالی ثابت کرده است که mandala معروف هند باستان دارای همان قدمت تولچر می باشد. توکسی در کتاب معروفش " Gehermmis des mandala , Theorie und praxis"  ماندالا را به عنوان psychokosmogram  توصیف می کند : این در حقیقت یک کاسموگرم است، یک مدل انسانی از جهان ... جهان نه در توسعه ثابت اش در اتاق بلکه در حرکت انتقالی بی پایان اش .... آن طرح اقامتگاه سلطنتی Caktovartin  ، پادشاهی  جهانی نام کاخ آمده است... بدان معنا که ، آن محلی را نشان می دهد که تصاویر الهه ها و خدایان در آن قرار دارند.... در وسط هریک از چهار گوشه دروازه ای به شکل حرف T باز می شود ... یک آیین تشریفاتی در ماندالا جا گرفته، در واقع یک abhiska است، یک مراسم تاجگذاری .... تصاویر بودا در داخل ماندالا، دارای .... سلطنتی می باشند.

ماندالا یک مربع با یک حرف T در هر طرف : در یک دایره حک شده اغلب هشت زاویه( نصفT ) به آن اضافه شده- که اشاره به سکونت فرمانروای جهان دارد- و خود جهان در امتداد وحرکت است. آن یک نشانه و سمبل اختصاصی در هنر بودائی و کشیشی بودایی می باشد، در دینبرهما بودا،...... و Hontime  وبه عنوان سطح ming- tang  در Xian از Han- period، یک تالار « نور اسمانی » ما آنرا دوباره در Polonnaruva، صومعه جتوانارما، در معبد آناندا در پادگان یا به عنوان گنبد ماهاستا در « درناگار جونیکو ندا » پیدا کردیم. آن شکل اصلی و یهارا است- اما قدیمی اریت شکل شناخته تا حالا در میان Dashly می باشد- واحه ای در افغانستان. آن در اواسط هزاره دوم قبل از میلاد شاخته شده.

آن قصر- Cakravation  از یک قبیله آریایی قدیمی است m 88 در m  84  ، قیصر m38  در m40 است که با چهار راهروی تقریباً برابر یک متری برای تنفس احاطه شده، در وسط هر طرف یک راهرو به شکل T ودر هر گوشه دو زاویه به شکل T می بینم، همانطور که در « کاخ » عصر برنزی آسیای مرکزی دیده شد- کاخ Sepalli- tepa.

در داخل قصر یک کاخ کوچک و تعدادی دیوار  وجود داشت. شاید برای حیوانات  تقویم شرفی. منطقه برج .بارودار است. Sepalli- tepa دو تا برج بارور در هر طرف دارد، ساخته شده تا ساختمان به سمت چپ دور بزند. از هر دو مجتمع معمراری بعدها به عنوان بخش های مسکونی استفاده شد، اما به نظر می رسد  برای تاجگذاری Cakravation ساخته شده باشند. اینکه این ساختارها به معنای فرمانروایی جهانی می باشد و بوسیله معماران اسلامی عصر عباسی پشتیبانی شده، به سر ستون شکل یک چرخ حول یک کاخ مربع، با یک هال و گنبد مرکزی داده است، به عنوان نمونه « مدینه اسلام» بغداد یا بنای تاریخی نیمه کاره هراکلا نزدیک raqqa  . نمونه آخری یک شکل دایره ای به قطر 1 کیلومتر، با چهار در و یک کاخ مربع مرکزی می باشد. چهار ایوان به سمت هال مرکزی کشیده شده. چهار در به اتاق های متفاوتی باز می شوند. اولی یک اتاق گرد دارد، در مقابل دارای اتاق مربع ، بعدی دارای شش گوشه ودر مقابل آن دارای هشت گوشه می باشد. آنها مراحلی از مربع به دایره را نشان می دهند- یکچهار گوش. بنای تاریخی بوسیله هارون الرشید به عنوان نشانه فرمانروایی جهانی او بعد از غلبه بر قیصر روم در هراکلا ( مصرامروز) ساخته شد.

این شباهت با مصلای بزرگ در اسلام یک شباهت تصادفی نیست. آنهابه ریشه های آسیایی هم بر می گردند. شاخه ارتباطی مدل آرامگاه سامانی در بخارا است. یک بنای مربع شکل با گنبد و چهار ایوان، که در هر طرف با هم برابرند. یک make – galley  حول طبقه بالایی در حرکت می باشد. بقیه سرسرای قدیمی به اطراف رفته است، همانطور که آنها را هنوز هم در Qubbat عباسی به عنوان سلیبیه در سامرا می بینیم. اجداد در شرق آرامگاه های ساکیان آرال، به عنوان با بیش- مولا دوم یا بالاندی دوم هستند، آخری در رسم ورسوم "Kargons" به عنوان آزذان در تووا است، دومی نمونه اصلی خوارزمیان(Chorezmion) یا حتی کاخ های اولیه مسلمانان در سامراست. آن مربع .دایره در فرهنگ اسلامی برای اشاره به « جهان سالام» استفاده شده که می توان آنرا با نقشه هایی از جهان که توسط احمد شرفی در اطلسش ارائه شده ثابت کرد. مربع کعبه مرکز چرخش است که بوسیله کشورهای اسلامی شکل گرفته.

 البته مفهوم جهان گرد از افق قابل مشاهده ومربع از خانه، در مقابله با افراد بیگانه  گرفته شده. ساختارهای مرکزی 6 و 8 ، یا 12 مراحل چهار گوش هستندکه تطبیق مربع و دایره را توضیح می دهد. بنابراین هشت گنبد برجسته معروف در مسجد Bid mardun اشاره به فرمانروایی خداوند، اصطلاح عقیده وموضوع در معماری دارد. همین امر برای گنبد بالای محراب در کوردوبا و سایر مساجد اسلامی صدق می کند.

در بازگشت به هند، همان اشکال و مفاهیم را می یابیم به عنوان مثال آرامگاه غیاث الدین در دهلی، مسجد جامع در چامپانیر یا کوتیال معروف فیروز شاه در دهلی، که حتی یکی از ارکان قدیمی Asoka  گرفته شده تا مرکز جهان را بر طبق رسوم هندی ارائه کند.

کاتالوگ واقعی مفاهیم و تصورات جهان به نظر بوسیله معماران Akbar به کار رفته است.Divan- ikhas  در فتحپور سیکری سلسان را در مرکز یک مربع در یک ستون، که متصل به چهار پل بود، زیر مکان ملاقات ب نمایندگان تمام مذاهب قرار می دادند- cakravartin ، روی یک ستون گرد مقابل آسمان یا خورشید ، چرخ آسمانی، می نشستو فرمانروایان را بطری تسلط بر همه مذاهب هدایت می کرد. مفهوم cakravartin  بر معماری  آرامگاههای Akbar در سیکاندراهم فرمانروایی می کرد. مربع بر باغ های معروف مغول حکومت می کند.

معماری اسلامی- هندی این مفهوم را زمانی در رسوم هندیان پیدا می کرد- گنبد ، ویهارا و نقش ستون به عنوان مرکز جهان- وسلسله های افغانی ومغولی آنرا دوباره از آسیای مرکزی آوردند، جائیکه از هزاره دوم  قبل از میلاد- همانطوریکه در اروپا و چین شناخته شده، یافت شد.

حتی در مسوپوتامیا فرمانروای شبه خدا « فرمانروای چهار گوشه جهان » در یک کاخ چهار گوش مثل فراعنه امپراطوری قدیم که در اهرام چهار گوش سوزانده می شدند، ساکن بود.

 استفاده از مربع ودایره محدود به « جمان قدیم» نبود، بلکه به عنوان نشانه هایی در امریکای قدیم هم به کار می رفت. اما در همه جا به کار نمی رفتند. به عنوان مثال در معماری یونان در هزاره اول قبل از میلاد مسیح، استفاده از آن مختص به heron، تالار پذیرایی یا بناهای سنتی مشابه بود؛ در حالیکه معبدهای بزرگ مستطیل ودند وتنها مربع ها و دایره های استثنائی نشانه و نماد جهان وآسمان بودند.

  
نویسنده : خانه عمران ; ساعت ۸:٥۳ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/۱